34. Przekroje geotechniczne
Przekroje geologiczno-inżynierskie z otworów, sondowań DP, CPT i DMT – rozmieszczenie badań wg współrzędnych, kilometrażu albo rzutu na oś z mapy, automatyczna korelacja warstw, edytor rysunku interpretacyjnego, niwelety, woda gruntowa, tabliczka i eksport do PDF, DXF, SVG i PNG.
W aplikacji: Przekroje
Wstęp
Moduł „Przekroje geotechniczne” rysuje przekroje (profile) geologiczno-inżynierskie w zadanej skali poziomej i pionowej. Na przekroju mogą się znaleźć:
- teren – z rzędnych badań, z zestawu punktów geodezyjnych albo z rzędnych wpisanych w wierzchołkach osi;
- słupki otworów wiertniczych z gruntem (szrafura i kolor), opisem gruntu i stanu, głębokościami lub rzędnymi spągów, stratygrafią, zwierciadłem wody, rurami piezometrów i znacznikami próbek;
- wykresy sondowań dynamicznych (liczba uderzeń N), statycznych CPT/CPTU (qc, qt, fs, u2, Rf, M, su, φ′, ID/IL), dylatometrycznych DMT (13 parametrów) oraz serii własnych otworu – do trzech wykresów przy jednym badaniu;
- stratygrafia CPT (słupek gruntów z interpretacji sondowania);
- warstwy między badaniami – z automatycznej korelacji albo narysowane ręcznie w edytorze rysunku interpretacyjnego (wielokąty, linie, teksty, obrazy, poziomy projektowe);
- linia zwierciadła wody między otworami, niwelety (z tekstu, pliku CSV lub profilu DXF), linie z modeli rysunku mapy;
- osie rzędnych (lewa i opcjonalnie prawa), siatka, pas odległości, legenda szrafur, ramka i tabliczka rysunkowa.
Odpowiada przekrojom z podręcznika GIMSGEO (s. 87–92), rozszerzonym o oś przekroju z mapy, rysunek interpretacyjny (podobny do edytora profili SoilCloud), otwory wirtualne i zapis atrybutów wydzieleń z powrotem do otworów.
Skąd moduł bierze dane:
| Dane | Moduł źródłowy |
|---|---|
| Współrzędne X, Y, rzędna, kilometraż badań | nagłówki badań (otwory, DP, CPT, DMT, FVT) – patrz Otwory wiertnicze |
| Warstwy, grunt, warstwa geotechniczna, zwierciadło, konstrukcja (piezometr), próbki, stratygrafia | otwory wiertnicze, rejestr próbek |
| Liczba uderzeń N | sondowania DP |
| Wyniki interpretacji i stratygrafia CPT | sondowania CPT |
| Wyniki DMT | sondowania DMT |
| Punkty terenu | zestawy punktów modułu „Geodezja” |
| Linie (rzędna terenu, zwierciadło, strop/spąg gruntu) | modele rysunku mapy (moduł „Mapa”) |
Przekrój niczego nie kopiuje – za każdym razem rysuje się z aktualnych danych badań. Zmiana warstw otworu od razu zmienia wszystkie przekroje, na których ten otwór jest.
Dokąd moduł oddaje dane: arkusz przekroju jest kartą (PDF, DXF, SVG, PNG) i trafia do generatora wielu kart oraz do raportu zbiorczego. Edytor rysunku może zapisać warstwę geotechniczną, stratygrafię i genezę do warstw otworów oraz utworzyć otwór wirtualny.
Przekroje wzdłuż samych punktów geodezyjnych (niweleta, linie terenu) opisuje rozdział Przekroje geodezyjne.
Układ ekranu

- „Dodaj” – nowy przekrój. Nazwa jest pierwszą wolną literą („Przekrój A-A′”, potem „B-B′” …). Nowy przekrój ma od razu: legendę szrafur (pole 20 × 10 mm, odstęp 5 mm, opis 3 mm), opis zwierciadła „rzędna i głębokość”, linię zwierciadła między otworami, tabliczkę standardową z ramką 0,5 mm i logo oraz pas odległości z precyzją 1.
- Lista przekrojów – nazwa, liczba badań i skala pozioma (np. „6 badań · 1:1000”). Kliknięcie otwiera przekrój; ikona kosza po prawej przenosi go do kosza.
- „Podgląd PDF” – arkusz przekroju w podglądzie wydruku z pobieraniem PDF/DXF/SVG/PNG (patrz Podgląd i eksport).
- „Generuj karty…” – generator wielu kart: wybrane przekroje do jednego pliku albo osobnych plików.
- „Kosz” – usunięte przekroje (przywracanie przez 30 dni).
- „Nazwa” – nazwa przekroju. Z nazwy powstaje domyślny tytuł tabliczki („Przekrój A-A′” → „Przekrój geologiczno-inżynierski A-A′”).
- „Historia” – poprzednie wersje przekroju z możliwością przywrócenia.
- Sekcje edytora – kolejno: „Badania na przekroju…” (lub „Badania i oś przekroju”), „Oś przekroju (rzut prostopadły badań)” (tylko w trybie osi), „Niwelety”, „Parametry podstawowe”, „Osie i zakres”, „Arkusz i tabliczka”, „Słupek otworu”, „Woda gruntowa”, „Opis słupka”, „Warstwy między badaniami”, „Linie z rysunku mapy”, „Wykresy sondowań (domyślne)”.
- Podgląd – miniatura arkusza (30 %), odświeżana po każdej zmianie.
Zmiany zapisują się automatycznie (wskaźnik obok „Historia”). Każdą zmianę pola liczbowego zatwierdza wyjście z pola (Tab, kliknięcie obok).
Uwaga. Przekrój rysuje się dopiero, gdy co najmniej jedno badanie ma położenie. Zamiast arkusza pojawia się wtedy: „Wybierz badania do przekroju (ze współrzędnymi lub kilometrażem).”, w trybie osi bez osi – „Narysuj oś przekroju na mapie (co najmniej 2 punkty).”, a gdy zakres odległości wyklucza wszystkie badania – „Zakres odległości nie obejmuje żadnego badania.”.
Wprowadzanie danych
Badania na przekroju
Sekcja ma nagłówek „Badania na przekroju (kliknij na mapie w kolejności przebiegu albo dodaj z listy)”, a w trybie osi – „Badania i oś przekroju”.

- Mapa – wszystkie badania zlecenia ze współrzędnymi. Badania na przekroju są zielone, z numerem kolejnym w nawiasie; pozostałe – szare. Kliknięcie punktu dodaje badanie na koniec listy albo je usuwa. W trybie współrzędnych kolejne badania łączy zielona linia – to przebieg przekroju.
- Punkt na przekroju – nazwa z numerem kolejności, np. „P-4 (1)”.
- „Maska nazwy” – filtr listy po fragmencie nazwy (np. „CPT”).
- „Rodzaj” – „Wszystkie” albo jeden rodzaj: „Otwory wiertnicze”, „Sondowania DP”, „Sondowania CPT”, „Sondowania DMT”, „Sondowania FVT” (tylko rodzaje występujące w zleceniu).
- Licznik – „Pasuje: N z M · na przekroju: K”.
- Pole wyboru badania – zaznacza badanie do dodania. Badania już na przekroju są zaznaczone na stałe (nieaktywne). Przy nazwie: rodzaj, „km …” (gdy badanie ma kilometraż), „brak km” (tryb kilometrażu bez kilometrażu), „brak XY” (badanie bez współrzędnych), „na przekroju”.
- „Dodaj zaznaczone (N)” – dodaje zaznaczone badania na koniec listy.
- „Dodaj wszystkie z listy” – dodaje wszystkie badania pasujące do filtra, których jeszcze nie ma.
- „Usuń wszystkie” – po potwierdzeniu („Usunąć wszystkie badania z przekroju (także ich wykresy i przesunięcia)?”) czyści listę.
Po dodaniu pojawia się komunikat „Dodano do przekroju: N”, a gdy nic nowego – „Brak nowych badań do dodania”.
Dodatkowe przyciski zależą od trybu odległości:
| Tryb | Przycisk / pola | Działanie |
|---|---|---|
| „Rzut na oś z mapy” | „Dodaj z listy w pasie osi ± N m” (gdy maks. odsunięcie > 0) albo „Dodaj z listy wszystkie rzutowane na oś” | Dodaje badania z listy (po filtrze), które leżą w pasie wokół osi. Wymaga osi z co najmniej 2 wierzchołkami – inaczej obok jest „Najpierw wyznacz oś (min. 2 wierzchołki).”. |
| „Z kilometrażu” | „Kilometraż od [m]”, „do [m]” (np. „0+100”, „0+300”), „Dodaj z kilometrażu od–do” | Dodaje badania z listy, których kilometraż mieści się w zakresie. Kilometraż można wpisać jako liczbę metrów albo w formacie „km+m”. |
Lista badań przekroju
Pod listą wyboru jest ponumerowana lista badań przekroju z ustawieniami każdego z nich.

- Wiersz badania – numer, nazwa i opis: rodzaj; w trybie osi „km … · odsunięcie … m”; gdy badanie nie jest rysowane – powód: „poza osią (limit odsunięcia)”, „poza zakresem odległości” albo „ukryte – brak danych”.
- „W górę” – przesuwa badanie o jedną pozycję wyżej (tylko w trybach współrzędnych i kilometrażu; w trybie osi kolejność wynika z rzutu na oś).
- „W dół” – o pozycję niżej.
- „Usuń z przekroju” – usuwa badanie z listy (badanie w zleceniu zostaje).
- „Przesuń [mm]” – przesunięcie rysunkowe słupka w poziomie na arkuszu [mm], dodatnie w prawo. Odległość na osi i opis odległości się nie zmieniają – służy do rozsunięcia blisko położonych badań. Przy niezerowej wartości pojawia się „Resetuj”.
- Wykres – parametr wykresu: „domyślny” (z sekcji „Wykresy sondowań (domyślne)”) albo konkretny parametr. Lista zależy od rodzaju badania (tabela niżej).
- Kolor wykresu – kolor krzywej. Domyślnie: DP niebieski (#1976d2), CPT czerwony (#c0392b), DMT zielony (#2e7d32); kolejne wykresy: czerwony, niebieski, zielony.
- Krycie wykresu [%] – 5–100 %.
- Min / Max osi – zakres osi wykresu („min”, „max”); puste – z ustawień domyślnych albo automatycznie.
- „Usuń wykres”.
- Styl wykresu – tylko DP i serie otworu: „styl domyślny”, „schodkowy”, „liniowy”, „słupkowy”.
- „litologia” – tylko otwory i CPT: włącza/wyłącza słupek gruntów (otwór) albo stratygrafię CPT. Wyłączony otwór nie bierze udziału w korelacji, linii zwierciadła i edytorze „Połącz warstwy”.
Sondowania DP, CPT i DMT mają od razu jeden wykres „domyślny”; otwór wiertniczy – żadnego (wiersz pokazuje „bez wykresu” i przycisk „Dodaj parametr”). „Dodaj parametr” dopisuje kolejny wykres – przy jednym badaniu mogą być najwyżej 3 wykresy. Na zrzucie przy CPTU-1 i DP-2 dodano po drugim wykresie.
| Rodzaj badania | Parametry wykresu |
|---|---|
| Sondowanie DP | „N (uderzenia)” |
| Sondowanie CPT | „qc [MPa]”, „qt [MPa]”, „fs [kPa]”, „u2 [kPa]”, „Rf [%]”, „M [MPa]”, „su [kPa]”, „φ′ [°]”, „ID / IL” |
| Sondowanie DMT | „p0 [kPa]”, „p1 [kPa]”, „γ [kN/m³]”, „σ′v0 [kPa]”, „u0 [kPa]”, „ID”, „KD”, „ED [MPa]”, „su [kPa]”, „φ′ [°]”, „M [MPa]”, „K0”, „OCR” |
| Otwór wiertniczy | serie własne otworu (np. wilgotność, wyniki laboratoryjne wpisane jako seria); seria usunięta z otworu – „(seria usunięta)” |
| FVT | brak wykresu (badanie może być na przekroju jako punkt odniesienia) |
Wartości CPT: fs jest rysowane w kPa (wynik ×1000), „ID / IL” – dla gruntów spoistych IL, dla niespoistych ID. Wartości DMT: p0, p1, u0 i σ′v0 w kPa, pozostałe w jednostkach wyników DMT.
Oś przekroju (rzut prostopadły badań)
Sekcja jest widoczna w trybie odległości „Rzut na oś z mapy”. Oś to łamana o dowolnej liczbie wierzchołków (np. trasa drogi). Każde badanie jest rzutowane prostopadle na oś; odległość na przekroju to długość osi od pierwszego wierzchołka do rzutu, a odsunięcie – odległość badania od osi.

- „Rysuj oś na mapie” – przełącza tryb mapy.
- Podpowiedź – przy włączonym rysowaniu: „Klik w mapę – nowy wierzchołek osi, klik w wierzchołek – usunięcie. Badania: klik w punkt.”; przy wyłączonym: „Klik w punkt badania – dodanie/usunięcie z przekroju.”.
- Mapa – oś jest rysowana fioletową linią przerywaną z wierzchołkami; badania na przekroju – zielone.
- „Dodaj z listy wszystkie rzutowane na oś” (przy maks. odsunięciu > 0: „Dodaj z listy w pasie osi ± N m”).

- „Maks. odsunięcie od osi [m]” – badania dalej od osi nie są rysowane (na liście „poza osią (limit odsunięcia)”). „0 = bez limitu”.
- „Oś przez wybrane badania” – zastępuje oś łamaną przez badania z listy (w kolejności listy).
- „Odwróć kierunek” – odwraca kolejność wierzchołków (początek przekroju na drugim końcu).
- „Wyczyść oś” – usuwa wszystkie wierzchołki.
- „X / Y (układ zlecenia)” – współrzędne wierzchołka w układzie zlecenia (układ geograficzny – 6 miejsc po przecinku, płaski – 2). W zleceniu demonstracyjnym układem jest WGS84, więc X to szerokość (52,19…), a Y – długość geograficzna (21,01…). Zmiana przesuwa wierzchołek.
- „Rzędna projektowana” – rzędna projektu w wierzchołku [m n.p.m.] (np. niweleta, posadzka). Wierzchołki z tą rzędną tworzą linię projektową na przekroju, którą można też przenieść do listy niwelet.
- „Rzędna terenu” – rzędna terenu z pomiaru [m n.p.m.]; dołącza do linii terenu.
- „Usuń wierzchołek N”.
- „X (układ zlecenia)”, „Y (układ zlecenia)” – współrzędne nowego wierzchołka (Enter w polu Y dodaje).
- „Dodaj wierzchołek” – dopisuje wierzchołek na końcu osi. Bez obu współrzędnych – „Podaj X i Y wierzchołka w układzie zlecenia”.
W trybie osi pod listą wyboru badań jest dodatkowo przycisk „Dodaj z listy w pasie osi ± N m” (albo „Dodaj z listy wszystkie rzutowane na oś”) – patrz Badania na przekroju. Na liście badań przy każdym badaniu widać kilometraż rzutu i odsunięcie, np. „km 28.8 · odsunięcie 63.8 m”; przyciski „W górę”/„W dół” znikają, bo kolejność wynika z rzutu.
Bez osi sekcja podpowiada: „Włącz „Rysuj oś na mapie” i klikaj kolejne wierzchołki (dowolnie wiele – np. trasa liniowa), wpisz X, Y wierzchołków albo utwórz oś przez wybrane badania.”.
Niwelety
Niwelety to linie projektowe (np. niweleta drogi, linia terenu z projektu), rysowane na przekroju z punktów odległość–rzędna.

- „Dodaj niweletę” – nowa niweleta „Niweleta N” (kolejne kolory z palety, grubość 0,4 mm, linia ciągła, opis rzędnych, precyzja 2).
- „Przenieś niweletę z osi do listy” – tworzy niweletę „Niweleta z osi” z rzędnych projektowanych wierzchołków osi (aktywne, gdy co najmniej 2 wierzchołki mają rzędną projektowaną).
- „Nazwa” – opis niwelety.
- „Kolor”.
- „Grubość [mm]” – większa od 0.
- „Styl” – „ciągła”, „kreskowa”, „kropkowa”.
- „Rzędne” – opis rzędnych w punktach załamania.
- „Kilometraż” – opis kilometrażu punktów.
- „Precyzja” – liczba miejsc po przecinku opisów (0–3).
- Pole punktów – jeden punkt w wierszu.
- „Zastosuj” – sprawdza tekst i zapisuje punkty; błędy wypisuje pod polem.
- „Wczytaj plik…” – wczytuje do pola plik .csv lub .txt (potem „Zastosuj”). Obok: „Z profilu DXF…” i ikona kosza „Usuń niweletę”.
Format punktów (podpowiedź pod sekcją): „km;H (np. 385+000;100.5) albo X;Y;H w trybie osi. Przecinek jest znakiem dziesiętnym.”
| Format | Przeliczenie | Uwagi |
|---|---|---|
km;H |
odległość = km − „Początek km [m]” | km jako liczba metrów albo „385+400,50”. Kilometraż mniejszy od początku przekroju – błąd. |
X;Y;H |
punkt rzutowany prostopadle na oś | Tylko w trybie „Rzut na oś z mapy” z osią z co najmniej 2 wierzchołków. |
Punkty o tej samej odległości – obowiązuje ostatni; punkty są sortowane po odległości.
Komunikaty błędów:
| Komunikat | Przyczyna |
|---|---|
| „X;Y;H wymaga osi przekroju (tryb „Rzut na oś z mapy”, co najmniej 2 wierzchołki)” | trzy kolumny bez osi |
| „wiersz N: kilometraż przed początkiem przekroju” | km < „Początek km [m]” |
| „wiersz N: nie można rzutować punktu na oś” | punkt nie daje się rzutować |
| „potrzeba co najmniej 2 punktów” | za mało poprawnych wierszy |
Niweleta z profilu DXF
„Z profilu DXF…” otwiera okno „Niweleta z profilu DXF –

- „Wczytaj DXF…” – rysunek profilu podłużnego. Plik bez tekstów liczbowych i polilinii: „W pliku nie ma tekstów liczbowych ani polilinii.”; plik nieczytelny: „Nie udało się odczytać pliku DXF.”.
- „Źródło” – „Etykiety rzędnych (teksty)” albo „Linia (polilinia) z kalibracją”.
- „Wstaw do pola niwelety” – aktywne, gdy wynik ma co najmniej 2 punkty i nie ma błędów.
| Pole | Źródło | Opis |
|---|---|---|
| „Warstwa DXF” | oba | warstwa rysunku z etykietami albo poliliniami (lista tylko warstw, które je mają) |
| „Rząd etykiet (pas Y)” | etykiety | wybór jednego rzędu etykiet (np. rzędne niwelety albo terenu na tabelce profilu) lub wszystkich |
| „Km pierwszej etykiety [m]”, „Km ostatniej etykiety [m]” | etykiety | kilometraż skrajnych etykiet; pośrednie – proporcjonalnie do położenia X |
| „Polilinia” | polilinia | wybór polilinii („N: K wierzch., X od – do”) |
| „X1 rysunku”, „km 1 [m]”, „X2 rysunku”, „km 2 [m]” | polilinia | kalibracja poziomu: dwa punkty siatki rysunku z kilometrażem |
| „Y1 rysunku”, „Rzędna 1 [m]”, „Y2 rysunku”, „Rzędna 2 [m]” | polilinia | kalibracja pionu: dwa punkty z rzędną (np. linia porównawcza i opis osi) |
| „Próg skoku rzędnej [m]” | wynik | punkty, w których rzędna zmienia się o więcej niż próg, są oznaczone na czerwono („skok rzędnej”) – zwykle błąd odczytu etykiety |
Pod polami: „Długość niwelety: … m · Liczba punktów: N” oraz tabela „Lp.”, „X rys.”, „Y rys.”, „km”, „H [m]”.
Parametry podstawowe

- „Odległość” – sposób wyznaczania odległości (tabela niżej).
- „Skala pozioma 1:” – mianownik skali poziomej (np. 500, 1000).
- „Skala pionowa 1:” – mianownik skali pionowej (np. 100). Przewyższenie = skala pozioma / skala pionowa (dla 1:1000 / 1:100 – dziesięciokrotne).
- „Poziom porównawczy” – dolna rzędna arkusza.
- „Początek km [m]” – kilometraż początku przekroju.
- „Czcionka głębokości [mm]” – wysokość opisów głębokości/rzędnych spągów.
- „Czcionka gruntów [mm]” – wysokość opisu gruntów przy słupkach.
- „Teren z zestawu geodezyjnego” – zestaw punktów modułu „Geodezja” do linii terenu albo „— tylko rzędne badań —”.
- „Wpisz kilometraż przy słupkach” – kilometraż pod nazwą badania.
- „Ukryj badania bez stratygrafii i danych” – badania bez warstw/wyników nie są rysowane.
- „Legenda szrafur gruntów” – legenda gruntów narysowanych na arkuszu.
- Pola legendy – widoczne po włączeniu legendy (tabela niżej).
| Pole | Jednostka | Opis | Domyślnie / zakres |
|---|---|---|---|
| „Odległość” | – | „Ze współrzędnych (kolejne badania)” – suma odległości między kolejnymi badaniami z listy (z X, Y; łamana przez badania). „Rzut na oś z mapy” – rzut prostopadły na oś narysowaną na mapie. „Z kilometrażu” – odległość = kilometraż badania − „Początek km [m]”, badania posortowane po kilometrażu. | „Ze współrzędnych…” |
| „Skala pozioma 1:” | – | 1 m w terenie = 1000/skala mm na arkuszu | 500 |
| „Skala pionowa 1:” | – | jw. w pionie | 100 |
| „Poziom porównawczy” | m n.p.m. | Rzędna albo zapis „--N”: najniższa rzędna na przekroju − N, zaokrąglona w dół do pełnego metra. Pole ignorowane, gdy ustawiono „Min. rzędna”. Wartość nieczytelna – najniższa rzędna − 5 m. | „--2” |
| „Początek km [m]” | m | Kilometraż punktu odległości 0 (tryb kilometrażu i niwelety km;H) |
0 |
| „Czcionka głębokości [mm]” | mm | 2,2 | |
| „Czcionka gruntów [mm]” | mm | 2,2 | |
| „Teren z zestawu geodezyjnego” | – | Punkty zestawu rzutowane na linię przekroju – tylko punkty do 50 m od linii; w trybie kilometrażu – wg kilometrażu punktów | brak |
| „Pole legendy – szerokość [mm]” | mm | szerokość pola szrafury | 3–40 |
| „Pole legendy – wysokość [mm]” | mm | 2–20 | |
| „Odstęp pól [mm]” | mm | odstęp między polami | 0–20 |
| „Wysokość opisu legendy [mm]” | mm | „Puste = czcionka gruntów” | 1–6 |
| „Położenie legendy” | – | „Pod rysunkiem” albo „Z prawej” | pod rysunkiem |
| „Koloruj pola legendy” | – | pola z kolorem gruntu (wyłączone – sama szrafura) | wł. |
Linia terenu łączy rzędne głowic badań, punkty z zestawu geodezyjnego i rzędne terenu wierzchołków osi, posortowane po odległości.
Osie i zakres

- „Min. rzędna” – dolna krawędź arkusza [m n.p.m.]; „Puste = automatycznie” (wtedy z „Poziomu porównawczego”).
- „Maks. rzędna” – górna krawędź; puste – najwyższa rzędna zaokrąglona w górę + 2 m.
- „Skok opisu osi [m]” – co ile metrów opisy osi rzędnych; „Puste = co 1 m”.
- „Precyzja opisu osi” – „0–3, puste = bez formatowania”.
- „Odległość od [m]” – początek wycinka przekroju.
- „Odległość do [m]” – koniec wycinka. Badania, teren, niwelety i linie spoza zakresu są pomijane albo przycinane.
- „Krok siatki pionowej [m]” – odstęp pionowych linii siatki (domyślnie 10 m).
- „Siatka” – siatka pozioma (na opisach osi rzędnych) i pionowa.
- „Oś prawa przy ostatnim słupku” – druga oś rzędnych po prawej.
- „Odsunięcie od ostatniego słupka [mm]” – położenie prawej osi (0–100 mm, domyślnie 17).
- „Wpasuj (auto)” – czyści min./maks. rzędną i zakres odległości.
Kontrola pól: „Maks. rzędna musi być większa od min.” oraz „Odległość „do” musi być większa od „od”.”.
Arkusz i tabliczka

- „Tabliczka” – „Standardowa” (140 × 42 mm), „Minimalna” (100 × 18 mm) albo „Brak” (nad rysunkiem tylko tytuł „
– przekrój geotechniczny 1:poz / 1:pion”). - „Grubość ramki [mm]” – ramka arkusza, 0–2 mm; „0 = bez ramki”.
- „Przedsiębiorstwo” – puste = wykonawca z danych zlecenia.
- „Adres” – puste = adres wykonawcy ze zlecenia.
- „Temat” – puste = nazwa projektu zlecenia.
- „Tytuł” – puste = „Przekrój geologiczno-inżynierski
”. - „Opracował” – nazwisko.
- „Data (opracował)” – puste = data zlecenia, a bez niej dzisiejsza.
- „Sprawdził” z datą.
- „Zatwierdził” z datą.
- „Logo z danych zlecenia” – logo wykonawcy w tabliczce.
- „Opisz odległości między badaniami” – pas pod osią (7 mm) z odległościami między kolejnymi badaniami; pole „Precyzja odległości” („0–3 miejsc po przecinku”). Opis, który nie mieści się między słupkami, jest pomijany.
Przy tabliczce „Brak” pola tabliczki są nieaktywne. Tabliczka standardowa ma pola: przedsiębiorstwo z adresem i logo, „Temat”, tytuł, „Skala (poz. / pion.)”, „Nr załącznika”, tabelkę ról „Nazwisko”, „Data” dla „Opracował”, „Sprawdził”, „Zatwierdził”. Tabliczka minimalna – tytuł, skala i numer załącznika. Numer załącznika ustawia się w podglądzie PDF.
Słupek otworu

- „Szerokość słupka [mm]” – 1–20 mm (domyślnie 4). „Słupek CPT ma połowę szerokości” (rysowany na prawo od osi badania).
- „Opis spągów” – „głębokość”, „rzędna” albo „brak”.
- „Precyzja opisu spągów” – 0–3 (domyślnie 1).
- „Lewa strona słupka” – „poziomy wodonośne” (symbol wody z lewej) albo „stratygrafia” (pasek 3 mm z pionowym opisem stratygrafii; woda przechodzi wtedy na prawo).
- „Oś słupka” – „brak”, „ciągła”, „przerywana” – pionowa linia osi badania.
- „Kreski przy opisach spągów” – krótka kreska przy każdym opisie.
- „Stopka otworu” – opis końca otworu.
- Opcje stopki – „Kreska stopki”, „Wartość głębokości”, „Symbol „Gł.” przed głębokością”.
- „Nagłówek otworu” – „Nazwa otworu” i „Rzędna otworu” nad słupkiem (każde osobno).
- „Pole nazwy” – „nazwa otworu”, „druga nazwa”, „nazwa archiwalna”.
- „Dodaj do nazwy” – „Tekst przed nazwą, np. „otw. ”” (do 20 znaków). Obok: „Opisy na stałej wysokości [mm]” – „Nad górną krawędzią osi; puste = nad otworem” (0–100 mm).
- „Rozsuwaj bliskie otwory min [mm]” – słupki bliższe niż podana wartość na arkuszu są automatycznie rozsuwane w prawo (do 50 mm); „Puste = bez rozsuwania”.
Pozostałe przełączniki: „Szrafura warstw” i „Kolor warstw” – wypełnienie słupka wzorem i kolorem gruntu (oba domyślnie włączone).
Woda gruntowa

- „Opis zwierciadła” – „brak”, „rzędna”, „głębokość”, „rzędna i głębokość”, „głębokość, pod nią rzędna”.
- „Strona” – „z lewej” / „z prawej”. Przy stratygrafii z lewej pole jest nieaktywne („Przy stratygrafii z lewej woda jest z prawej”), w przeciwnym razie podpowiedź: „Z prawej opis może nachodzić na opis gruntów”.
- „Precyzja” – 0–3 (domyślnie 2).
- „Czcionka opisu [mm]” – 1–5 (domyślnie 2).
- „Odległość od słupka [mm]” – „Puste = przy krawędzi słupka (0–25, GeoStar 1)”.
- „Wielkość trójkąta [mm]” – „Puste = 1,5 (1,5–4, GeoStar 2)”.
- „Linia zwierciadła między otworami” – łamana łącząca zwierciadła ustabilizowane otworów (tylko otwory z włączoną litologią). Warstwa rysunku „Zwierciadło wody” (przycisk „Zwierciadło” w edytorze) ją zastępuje.
- „Opisuj raz, gdy ustabilizowane = nawiercone” – gdy oba zwierciadła mają tę samą głębokość, jeden symbol i opis.
- „Rysuj piezometry (z konstrukcji otworu)” – rura piezometru z konstrukcji otworu.
- „Odległość piezometru od słupka [mm]” – „Ujemna = z lewej (−100…100)”; domyślnie 3.
- „Szerokość rury [mm]” – „0,5–10”; domyślnie 3.
- „W osi słupka” – rura w osi zamiast obok. Dalej: „Tnij długie (bez rury nad filtrem)”, „Opis głębokości filtra” (domyślnie wł.), „Filtr jako kreska”.
Opis słupka

Bez rozszerzonego opisu przy słupku jest symbol gruntu i skrót stanu.
- „Rozszerzony opis słupka” – włącza poniższe opcje.
- „Symbol gruntu” – „PN”, „ISO”, „PN i ISO”.
- „Wilgotność” – „brak”, „kółka”, „skrót”, „nazwa”.
- „Stan gruntu” – „brak”, „skrót”, „nazwa”, „symbol graficzny”.
- „Separator” – tekst między elementami opisu (domyślnie „ · ”).
- „Min. grubość warstwy z opisem głębokości [m w terenie]” – warstwy cieńsze nie mają opisu spągu; „0 = wszystkie; grubość w gruncie, nie na rysunku (1:100: 2 mm rysunku = 0,2 m); głębokość końca otworu jest zawsze opisana”.
- „Łącz sąsiednie warstwy o tym samym gruncie i warstwie geotechnicznej” – na słupku jedna warstwa zamiast kilku.
- „Pola dodatkowe” – pole opisu: „ID”, „IL”, „IC”, „Warstwa geotechniczna”, kolumny własne otworów albo „Inny parametr…” (symbol z „Parametrów dodatkowych” warstwy).
- Precyzja pola – 0, 0.0 … 0.0000 (dotyczy tylko parametrów).
- „z nazwą” – zapis „IL=0.25” zamiast „0.25”.
- „Dodaj pole” – „Maks. 4 pola.”
- „Znaczniki próbek NNS/NW” – znaczniki próbek przy słupkach.

- „Wielkość znacznika [mm]” – szerokość i min. wysokość (domyślnie 2).
- „Kolor” – domyślnie czerwony.
- „Rodzaje próbek” – rozdzielone przecinkami (domyślnie „NNS, NW”); „NW – pusty kwadrat, pozostałe – pełny”.
- „Wartość przy znaczniku” – parametr laboratoryjny próbki opisany przy znaczniku (np. „wn=18.0”) albo „brak”.
Źródło próbek: rejestr próbek, a dla otworu bez próbek w rejestrze – pole „Próbki gruntu” otworu.
Warstwy między badaniami

- „Automatyczna korelacja warstw” – wielokąty warstw między sąsiednimi kolumnami (otwory i stratygrafia CPT).
- „Krycie [%]” – krycie wypełnienia wielokątów (domyślnie 60 %).
- „Łącz wg” – „symbolu gruntu” albo „warstwy geotechnicznej”.
- Podpowiedź – opis wybranego trybu. W trybie warstwy geotechnicznej także liczba wydzieleń otworów bez warstwy: „Bez warstwy geotechnicznej: N wydzieleń – przypisz je w otworach albo regułami warstw geotechnicznych.”.
- „Rysunek interpretacyjny” – liczniki: „N warstw · N tekstów · N poziomów projektowych · N obrazów”.
- „Edytor rysunku” – otwiera edytor (nieaktywny, gdy przekrój nie ma kolumn). Gdy rysunek nie jest pusty – obok „Wyczyść” (usuwa cały rysunek).
Algorytm automatycznej korelacji
Algorytm (src/lib/sectionCorrelation.ts) działa na kolumnach z warstwami (otwory z włączoną litologią i CPT ze stratygrafią), posortowanych po odległości. Kolumny w tym samym miejscu (różnica < 1·10⁻⁶ m) są pomijane. Każda para sąsiednich kolumn A, B jest korelowana osobno:
1. Warstwy w rzędnych. Strop i spąg warstwy: , . Sąsiednie warstwy o tym samym kluczu są scalane, warstwy o zerowej miąższości – pomijane.
2. Klucz warstwy.
| „Łącz wg” | Klucz otworu | Klucz CPT |
|---|---|---|
| „symbolu gruntu” | symbol gruntu (np. „Ps”) | grunt stratygrafii CPT |
| „warstwy geotechnicznej” | g:<nazwa warstwy> (kolumna „Warstwa” otworu; wielkość liter ma znaczenie); wydzielenie bez warstwy – s:<symbol> |
s:<symbol> |
W trybie warstwy geotechnicznej wydzielenia bez warstwy łączą się po symbolu, ale tylko między sobą.
3. Dopasowanie – najdłuższy wspólny podciąg (LCS). Ciągi kluczy obu kolumn (od góry) są dopasowywane algorytmem najdłuższego wspólnego podciągu: kolejność warstw jest zachowana, a łączona jest największa możliwa liczba par. Para może być dopasowana tylko wtedy, gdy klucze są równe i rzędne są zgodne – zakresy warstw nachodzą na siebie po poszerzeniu o tolerancję:
Dzięki temu płytki piasek nie zostanie połączony z piaskiem podglinowym kilka metrów niżej.
4. Wielokąty dopasowanych warstw – czworokąt strop A – strop B – spąg B – spąg A (z ewentualnymi punktami wyklinowania sąsiednich warstw na krawędzi).
5. Szczeliny – warstwy między dopasowanymi parami (oraz nad pierwszą i pod ostatnią parą). W połowie odległości :
- Warstwy tylko po jednej stronie – wyklinowanie. Każda taka warstwa staje się trójkątem zbiegającym się w jednym punkcie w połowie odległości. Punkt leży na średniej rzędnej górnej granicy szczeliny: pod pierwszą parą – na średniej rzędnej terenu obu kolumn, niżej – na średniej rzędnej spągu warstwy dopasowanej nad szczeliną. Przez ten punkt przechodzą też granice sąsiednich warstw, więc wielokąty pokrywają przekrój bez luk i nakładek.
- Różne warstwy po obu stronach – zmiana facji. Każdy ciąg dochodzi do połowy odległości i styka się z drugim na pionowej granicy w . Między parami granice są rozkładane proporcjonalnie między średnią rzędną górnej i dolnej granicy szczeliny. Pod ostatnią parą (dno otworów) ciąg biegnie równolegle do spągu warstwy nad nim.
6. Wynik – wielokąty w kolorze i szrafurze gruntu (z kryciem „Krycie [%]”), cienka szara krawędź. Do legendy trafiają grunty wielokątów.
Uwaga. Automatyczna korelacja jest propozycją. Dla pełnej kontroli wstaw ją do rysunku interpretacyjnego („Z korelacji”), popraw ręcznie i wyłącz „Automatyczną korelację warstw”, żeby wielokąty nie rysowały się podwójnie.
Przykład: otwór A (0 m) ma od góry Nn, Ps, G, Pr; otwór B (40 m) – Nn, G, Pr. LCS dopasowuje Nn–Nn, G–G, Pr–Pr; piasek Ps z otworu A wyklinowuje się w 20 m na rzędnej spągu nasypu. Tolerancja rzędnych: m.
Linie z rysunku mapy
Linie z modeli rysunku mapy (np. powierzchnia terenu z modelu interpolacji, strop gliny) – próbkowane wzdłuż linii przekroju. Tylko w trybach współrzędnych i osi; w trybie kilometrażu sekcja pokazuje „Linie z mapy wymagają trybu współrzędnych lub osi.”.

- „Rysunek mapy” – rysunek z modułu „Mapa” albo „—”. Zmiana rysunku przy istniejących liniach wymaga potwierdzenia („Zmiana rysunku mapy usunie linie z listy. Kontynuować?”).
- „Krok próbkowania [m]” – odstęp punktów linii wzdłuż przekroju; puste = automatycznie: m (podpowiedź „auto (… m)”); zakres 0,1–1000 m.
- „Model” – model rysunku w rzędnych: rzędna, zwierciadło, strop/spąg gruntu w rzędnych.
- „Opis” – opis linii (domyślnie nazwa modelu).
- „Kolor”.
- „Styl” – „ciągła”, „kreskowana”, „kropkowana”.
- „Widoczna”.
- „Usuń linię”.
- „Dodaj linię” – nieaktywne, gdy rysunek nie ma modeli w rzędnych („Rysunek nie ma modeli w rzędnych (rzędna, zwierciadło, strop/spąg gruntu w rzędnych).”).
Linia jest przerywana tam, gdzie model nie ma wartości (przerwa dłuższa niż 3 kroki próbkowania). Model usunięty z rysunku – wiersz „(model usunięty)”.
Wykresy sondowań (domyślne)
Ustawienia wykresów dla badań z wykresem „domyślny”.

- „Osie z podziałką” – osie wykresów z podziałką (bez – tylko opisy „0” i maksimum).
- „Położenie osi” – „u góry” / „u dołu”.
- „Siatka” – siatka wykresu.
- „Liczba przedziałów” – 1–10 (domyślnie 4).
- „DP: maksimum skali N” – N na końcu osi (domyślnie 50).
- „DP: styl domyślny” – „schodkowy”, „liniowy”, „słupkowy”.
- „CPT: wykres” – parametr domyślny CPT (domyślnie qt).
- „CPT: max osi (0 = auto)”.
- „DMT: wykres” – parametr domyślny DMT (domyślnie M).
- „Serie: szer. osi [mm]” – szerokość wykresu serii otworu (domyślnie 14).
| Pole | Jednostka | Domyślnie |
|---|---|---|
| „DP: 1 uderzenie [mm]” | mm na 1 uderzenie | 0,25 (szerokość osi DP = maks. N × 1 uderzenie) |
| „DP: min osi” | – | 0 |
| „CPT: szer. osi [mm]” | mm | 14 |
| „CPT: min osi” | – | 0 |
| „DMT: szer. osi [mm]” | mm | 14 |
| „DMT: max osi (0 = auto)” | – | 0 |
| „DMT: min osi” | – | 0 |
Wykres stoi na prawo od słupka otworu lub stratygrafii CPT, a przy badaniu bez litologii – w osi badania. Głębokość DP: kolejne wartości N co krok sondy (DPL/DPM/DPH/DPSH) od głębokości początkowej.
Edytor rysunku interpretacyjnego
„Edytor rysunku” otwiera okno „Rysunek interpretacyjny –

- „Zaznacz” – wybór i przesuwanie warstw, wierzchołków i tekstów.
- „Pióro” – rysowanie warstwy punkt po punkcie z przyciąganiem.
- „Tekst” – nowy tekst w miejscu kliknięcia.
- „Prostokąt” – wypełniony prostokąt (przeciągnięcie).
- „Ramka” – prostokąt bez wypełnienia.
- „Elipsa” – elipsa wpisana w przeciągnięty prostokąt (32 wierzchołki).
- „Połącz warstwy” – kreator warstwy z wydzieleń w kolejnych słupkach.
- „Otwór wirtualny” – otwór z przecięcia pionu z wydzieleniami rysunku.
- „Cofnij” (Ctrl+Z).
- „Ponów” (Ctrl+Shift+Z).
- Arkusz – przekrój z nakładką edycyjną.
- „Warstwy rysunku” – panel warstw i właściwości.

- „Zaokrąglij” – zaokrąglenie zaznaczonego wierzchołka (krzywa Béziera; „też dwuklik na punkcie”).
- „Punkt” – usuwa zaznaczony wierzchołek (Delete).
- „Odcinek” – odcinek od zaznaczonego punktu do następnego niewidoczny („obrys bez niego, wypełnienie bez zmian”).
- „Obraz” – wstawia obraz PNG, JPG, WEBP do 300 KB (także Ctrl+V ze schowka).
- „Pomniejsz” i 6. „Powiększ” – powiększenie widoku 25–600 % (krok ×1,25).
- Pasek stanu – położenie kursora („odl. … m · rzędna … m n.p.m.”, „· przyciągnięto”, „· przyciągnięto do krawędzi”) albo podpowiedź narzędzia.
- Kwadrat „Wstaw punkt” – w połowie każdego odcinka aktywnej warstwy; przeciągnięcie wstawia nowy wierzchołek.
- „Z korelacji” – „Wstaw wielokąty z automatycznej korelacji warstw między kolumnami” (z bieżącym „Łącz wg”).
- „Zwierciadło” – „Wstaw linię zwierciadła jako warstwę do edycji” (otwarta niebieska linia przerywana „Zwierciadło wody”; zastępuje poprzednią warstwę wody i linię zwierciadła arkusza).
- „Nowa warstwa” – pusta warstwa „Warstwa N”.
- Wiersz warstwy – patrz niżej.
Narzędzia
| Narzędzie | Obsługa | Podpowiedź w pasku stanu |
|---|---|---|
| „Zaznacz” | Klik warstwy – warstwa aktywna (wierzchołki widoczne). Przeciągnięcie warstwy – przesunięcie (zaznaczonych razem). Shift+klik – dodaje/usuwa z zaznaczenia. Przeciągnięcie od pustego miejsca – prostokąt zaznaczenia (warstwy w całości w prostokącie; z Shift – dodaje). Przeciągnięcie wierzchołka – zmiana położenia. Dwuklik wierzchołka – zaokrąglenie. Przeciągnięcie tekstu – przesunięcie. | „Shift+klik lub prostokąt – zaznacz wiele; przeciągnij warstwę, by przesunąć; Ctrl+C/V – kopiuj/wklej, Ctrl+Shift+V – w miejscu” |
| „Pióro” | Klik – kolejny punkt. Klik w pierwszy punkt (przy ≥ 3 punktach) zamyka wielokąt. Enter lub Esc kończy. Gdy aktywna warstwa ma już punkty albo jest zablokowana, pióro zaczyna nową warstwę ze stylem aktywnej. | „Klikaj kolejne punkty (przyciąganie do granic warstw i do rysunku, Alt – bez przyciągania); klik w pierwszy punkt lub Enter kończy” |
| „Tekst” | Klik – tekst „?” (4 mm, czarny); narzędzie wraca do „Zaznacz”. | – |
| „Prostokąt”, „Ramka”, „Elipsa” | Przeciągnięcie od narożnika do narożnika (min. 1 mm na arkuszu w obu kierunkach). Nazwa: „Prostokąt N”, „Ramka N” (krycie 0, bez wzoru), „Elipsa N”. | „Przeciągnij od narożnika do narożnika (przyciąganie, Alt – bez przyciągania)” |
| „Połącz warstwy” | Patrz Kreator „Połącz warstwy”. | „Klikaj warstwę w kolejnych słupkach od lewej do prawej; Enter – Skończ, Backspace – Cofnij, Esc – Anuluj” |
| „Otwór wirtualny” | Klik – pion w tym miejscu, okno otworu. | „Kliknij w miejscu otworu – pion przetnie zamknięte wydzielenia rysunku; Esc – Anuluj” |
Przyciąganie. Pióro i kształty przyciągają się w promieniu 2,5 mm na arkuszu do: góry kolumn, stropów i spągów warstw w kolumnach, dna otworów, punktów terenu, wierzchołków innych warstw rysunku (najpierw), a gdy żadnego nie ma w zasięgu – do krawędzi innych warstw. Punkty przyciągania są widoczne jako niebieskie kropki, trafienie – pomarańczowe kółko. Klawisz Alt wyłącza przyciąganie. Współrzędne zaokrąglane są do 1 mm.
Skróty klawiszowe (poza polami tekstowymi): Ctrl+Z / Ctrl+Shift+Z – cofnij/ponów; Delete/Backspace – usuń zaznaczony wierzchołek; Ctrl+C – kopiuj zaznaczone (albo aktywną) warstwy; Ctrl+V – wklej (każde kolejne wklejenie przesunięte o 5 mm); Ctrl+Shift+V – wklej w miejscu. Schowek warstw przetrwa zamknięcie edytora – można wkleić warstwy do innego przekroju w tej samej karcie przeglądarki. Ctrl+V z obrazem w schowku systemowym wstawia obraz.
Kreator „Połącz warstwy”
Kreator tworzy wielokąt jednej warstwy przez kolejne słupki – szybciej niż piórem.

- Wskazane wydzielenie – po najechaniu wydzielenie słupka podświetla się na niebiesko, wskazane – na pomarańczowo; linia przerywana pokazuje przyszły wielokąt.
- „Wskazane warstwy (N)” – lista: słupek, grunt, warstwa geotechniczna, „strop–spąg m n.p.m.”.
- „Punkty na słupku” – punkty wielokąta na pierwszym i ostatnim słupku: „1 pośrodku” (klin), „2 krańcowe” (strop i spąg), „1 pośrodku + 2 brzegowe”.
- „Odcinki krzywe” – zaokrąglone wierzchołki pośrednie.
- „Cofnij” – usuwa ostatnie wskazanie (też Backspace, Ctrl+Z).
- „Anuluj” (Esc).
- „Skończ” (Enter) – tworzy warstwę i podaje komunikat „Dodano warstwę „
” (N słupki)”.
Kliknij wydzielenie w słupku pierwszego otworu, potem w kolejnych słupkach na prawo – inaczej komunikat „Wskaż warstwę w słupku na prawo od poprzedniego”. Na słupkach pośrednich wielokąt przechodzi przez strop (krawędź górna) i spąg (krawędź dolna). Grunt (kolor, szrafura) i warstwa geotechniczna – z pierwszego wskazania.
Panel warstw rysunku

- „Zaznacz wszystkie”.
- „Usuń zaznaczone (N)” – zablokowane są pomijane („Pominięto N zablokowane warstwy”).
- Pole zaznaczenia warstwy.
- Nazwa – klik ustawia warstwę aktywną; obok plakietka warstwy geotechnicznej, liczba punktów („N pkt”) i grupa. Kwadracik – kolor wypełnienia.
- „Ukryj” / „Pokaż”.
- „Zablokuj” / „Odblokuj” – warstwa zablokowana nie przesuwa się i nie można edytować jej punktów ani usunąć.
- „Pod spód” – warstwa niżej w kolejności rysowania.
- „Na wierzch”.
- „Usuń
” .

- „Grupa z zaznaczonych (N)” – grupa „Grupa N” z zaznaczonych warstw (warstwa należy do jednej grupy). Grupa ma: nazwę (edytowalną), liczbę warstw, oko (ukrywa całą grupę), kłódkę (blokuje całą grupę), „Zaznacz” (zaznacza jej warstwy), kosz („Usuń grupę – warstwy zostają bez grupy”).
- „Zapisz do otworów” – zapis atrybutów wielokątów do warstw otworów (patrz niżej).
- „Dostosuj otwór wirtualny…” – patrz Otwór wirtualny.
- „Tabela wydzieleń” – plik CSV
<przekrój>_wydzielenia…z warstwami zaznaczonymi albo wszystkimi. - „Podgląd tabeli wydzieleń” – ta sama tabela w oknie, z przyciskiem „Zapisz CSV”.
- „Tabela wydzieleń – całe zlecenie” – plik
wydzielenia_przekrojow.csvz warstwami wszystkich przekrojów zlecenia. - „Wierzchołki (d, z, X, Y, H)” – CSV wierzchołków warstw; X, Y tylko w trybach współrzędnych i osi („X, Y tylko w trybach odległości „wg współrzędnych” i „wzdłuż osi” – w pliku zostaną puste.”).
- „Przesunięcie w odległości [m]” (Δd).
- „Przesunięcie w rzędnej [m]” (Δz, domyślnie −1).
- „Liczba kopii” – 1–20.
- „Duplikuj (N zazn.)” / „Duplikuj aktywną” – kopie przesunięte o k·Δd, k·Δz.
- „Przesuń (N zazn.)” / „Przesuń aktywną” – przesunięcie bez kopii.
Kolumny tabeli wydzieleń: „Przekrój”, „Warstwa”, „Grunt”, „Warstwa geotechniczna”, „Warstwa geologiczno-inżynierska”, „Stratygrafia”, „Geneza”, „Rodzaj”, „Opis”, „Zamknięta”, „Wierzchołki”, „Pole [m²]”, „d od [m]”, „d do [m]”, „z od [m n.p.m.]”, „z do [m n.p.m.]”. Pole wielokąta z krzywymi „liczone jest po prostych odcinkach”.

- Tabela – wiersz = warstwa rysunku.
- „Zapisz CSV”.
Zapis atrybutów do otworów
„Zapisz do otworów” jest aktywne, gdy co najmniej jedna warstwa ma warstwę geotechniczną, stratygrafię lub genezę. Okno „Zapis atrybutów wydzieleń do otworów”: „Wydzielenia otworów pokryte wielokątem w co najmniej połowie miąższości dostają wybrane atrybuty wielokąta (warstwa geotechniczna – kolumna „Warstwa”, stratygrafia i geneza – opis szczegółowy warstwy).”

- Atrybuty – „Warstwa geotechniczna”, „Stratygrafia”, „Geneza” (domyślnie zaznaczone te, które mają warstwy).
- Tabela zmian – „Otwór”, „Od–do [m]”, „Grunt”, „Wydzielenie”, „Atrybut”, „Było”, „Będzie”.
- „Anuluj”.
- „Zapisz (N)”.
Na zrzucie sześciu pierwszym warstwom z korelacji wpisano stratygrafię „Q”. Warstwy geotechniczne pochodzą z otworów, więc nie dają zmian; stratygrafię dostaną trzy wydzielenia otworów P-4 i P-1. Wielokąty klinów (np. „Glina piaszczysta (gp)” między otworami) nie obejmują żadnego wydzielenia i są wypisane na czerwono.
Zasady: biorą udział tylko widoczne, zamknięte warstwy z co najmniej 3 punktami; wielokąt z pustym atrybutem nie czyści wartości; gdy wydzielenie leży w kilku wielokątach – wygrywa warstwa na wierzchu; wartość równa obecnej – bez zmiany. Zmiany nadpisujące istniejące wartości są przekreślone, dopóki nie zaznaczysz „Nadpisz istniejące wartości (N zmian przekreślonych)”. Warstwa, która nie objęła żadnego wydzielenia: „Warstwa „
Po zapisie: „Zapisano N wartości w K otworach – „Cofnij zapis do otworów” w panelu warstw”. Przycisk „Cofnij zapis do otworów (N)” przywraca poprzednie wartości (tylko tam, gdzie nie zmieniono ich później).
Właściwości warstwy

- „Grupa” – „— bez grupy —” albo grupa.
- „Zablokuj (zakotwicz)”.
- „Model (grunt ze słownika)” – wybór gruntu ustawia nazwę, kolor i szrafurę warstwy wg słownika szrafur.
- „Warstwa geotechniczna” – z warstw geotechnicznych zlecenia albo „— brak —”.
- „Numer w kółku na rysunku” – oznaczenie warstwy geotechnicznej w kółku w środku wielokąta (tylko z warstwą geotechniczną).
- „Stratygrafia” – z podpowiedziami ze słownika stratygrafii zlecenia.
- „Geneza” – z podpowiedziami ze słownika genezy.
- „Rodzaj gruntu” – rodzaj (np. niespoisty, spoisty, organiczny) albo „— brak —”.
- „Warstwa geol.-inż.” – oznaczenie warstwy geologiczno-inżynierskiej.
- „Opis litologiczny” – opis wydzielenia (do tabeli wydzieleń).

- „Nazwa”.
- „Wypełnienie” – kolor (domyślnie #d9d9d9).
- „Wzór” – „bez wzoru”, „ukośne”, „kratka”, „kropki”, „poziome”, „pionowe”, „cegiełki”, „krzyżyki”, „fale”, „kreski”, „pełne”.
- „Krycie” – 0–100 % (domyślnie 75 %).
- „Obramowanie” – kolor linii (domyślnie #333333).
- „Grubość [mm]” – grubość linii (domyślnie 0,3).
- „Styl linii” – „ciągła”, „kreskowa”, „kropkowa”.
- „Zamknij linię (wielokąt)” – wielokąt (wypełniony) albo linia otwarta (bez wypełnienia i bez legendy).
- „Zastosuj styl do wszystkich warstw” – krycie, obramowanie, grubość i styl linii (oraz „bez wzoru”, jeśli taki ma aktywna) dla wszystkich warstw.

- „Dodaj punkt” – nowy punkt na końcu (w miejscu ostatniego).
- „Odległość [m]” punktu.
- „Rzędna [m]”.
- „Zaokr.” – zaokrąglenie wierzchołka.
- „Punkty jako tekst (odległość;rzędna;zaokrąglenie)” – jeden punkt w wierszu, np.
12.5;97.3;0; trzecia wartość ≥ 0,5 = zaokrąglony. - „Kopiuj” – do schowka („Skopiowano punkty”).
- „Zastąp punkty” – zastępuje punkty warstwy tekstem; błędy wypisuje pod polem (np. „brak punktów”). Flagi odcinków niewidocznych zostają.
Tabela ma jeszcze (po przewinięciu w poziomie) kolumnę „Ukr.” – odcinek do następnego punktu niewidoczny (w edytorze szara linia przerywana, na arkuszu bez obrysu) – oraz kosz „Usuń punkt”. Kliknięcie wiersza zaznacza wierzchołek na rysunku.
Nagłówek tabeli pokazuje „Punkty (N)”, a dla zablokowanej warstwy „– zablokowana” (pola nieaktywne).
Obrazy, teksty i poziomy projektowe

- „Obrazy (N/5)” – do 5 obrazów na przekrój („Maksymalnie 5 obrazów na przekrój”). Obraz wstawiany jest przy lewej krawędzi na rzędnej najwyższej kolumny, szerokość 40 mm. Właściwości: „Odległość d [m]”, „Rzędna z [m]”, „Szerokość [m]”, „Wysokość [m]”, „Stały rozmiar [mm] (niezależny od skali)” (wtedy „Szerokość [mm]”, „Wysokość [mm]”), „Proporcje obrazu”, „Krycie”, „Ramka”. „Obraz nie trafia do DXF – eksportowana jest tylko ramka.”
- „Treść tekstu”.
- „Wysokość tekstu [mm]”.
- „Kąt obrotu tekstu [°]” – przeciwnie do ruchu wskazówek zegara.
- „Kolor tekstu”. Obok kosz „Usuń tekst”.
- „Znajdź”.
- „Zamień na”.
- „Uwzględniaj wielkość liter”. Pod polami: „Znaleziono: N tekstów, M wystąpień”.
- „Zamień wszystkie” – „Zamieniono N wystąpień w M tekstach” (teksty, które stałyby się puste, są pomijane).
- „Dodaj poziom” – poziom projektowy „Poziom posadzki” na rzędnej najwyższej kolumny (fioletowa linia przerywana przez cały przekrój).
- „Nazwa poziomu”.
- „Rzędna [m n.p.m.]”. Obok: „Kolor” i „Usuń poziom”.
Otwór wirtualny
Narzędzie „Otwór wirtualny” (dostępne dla zapisanego przekroju) tworzy w zleceniu nowy otwór z warstwami wynikającymi z przecięcia pionu z zamkniętymi wydzieleniami rysunku – np. w miejscu projektowanego fundamentu.

- „Nazwa otworu” – domyślnie pierwsza wolna „OW-N”; nazwa musi być unikalna.
- „Odległość od początku przekroju [m]” – zmiana przelicza X, Y i rzędną terenu.
- „Rzędna terenu [m n.p.m.]” – z linii terenu; puste – strop najwyższego wydzielenia („Brak terenu w tym miejscu – rzędna = strop najwyższego wydzielenia (… m n.p.m.).”).
- „Współrzędna X [m]” (układ linii przekroju).
- „Współrzędna Y [m]”. W trybie kilometrażu: „Bez linii przekroju (tryb kilometrażu) – X, Y puste, uzupełnij je w otworze.”.
- „Dodaj do badań przekroju” – wstawia otwór na listę badań we właściwym miejscu. Gdy to niemożliwe – „Niedostępne: …” z powodem (np. „Otwór poza linią przekroju (… m) – dodanie zmieniłoby jej przebieg.”, „Brak współrzędnych X, Y otworu.”, „Przekrój bez osi na mapie.”, „Kilometraż otworu byłby ujemny.”).
- Tabela warstw – „Od [m]”, „Do [m]”, „Grunt”, „Warstwa”, „Stratygrafia”, „Geneza”; luka między wydzieleniami – „— brak wydzielenia —”. Bez przecięcia: „Pion w tym miejscu nie przecina żadnego zamkniętego wydzielenia poniżej terenu.”.
- „Utwórz otwór” – „Utworzono otwór wirtualny „OW-1” (N warstw, … m)”.
Otwór jest oznaczony jako wirtualny: „Otwory wirtualne nie są wynikiem badania” – dopisek na karcie, ostrzeżenie w weryfikacji danych, pominięcie w statystykach i eksporcie AGS. W uwagach otworu zapisuje się „Otwór wirtualny z przekroju „
„Dostosuj otwór wirtualny…” otwiera okno „Dostosuj litologię otworu wirtualnego do przekroju” – po zmianie rysunku zastępuje warstwy otworu nowym przecięciem. Pola: „Otwór wirtualny”, „Odległość od początku przekroju [m]” (z przyciskiem „Z położenia otworu (X, Y)” – rzut na linię przekroju), „Rzędna terenu [m n.p.m.]”; tabele „Obecnie” i „Po dostosowaniu”; przycisk „Dostosuj litologię”. Barwa, wilgotność, stan i kolumny własne zostają w warstwach o tym samym gruncie i stropie; pozostałe są wypisane jako „Pola utracone po dopasowaniu…”. Bez zmian: „Litologia zgodna z przekrojem – bez zmian.”. „Cofnij dostosowanie litologii (<otwór>)” przywraca stan sprzed dostosowania, o ile warstw nie zmieniono później („Warstwy otworu zmieniono po dostosowaniu – cofnięcie niemożliwe”).
Podgląd i eksport
„Podgląd PDF” pokazuje arkusz przekroju w rzeczywistej skali.

Arkusz po lewej ma rzeczywistą szerokość wynikającą ze skali i długości przekroju (nie jest ograniczony do A4) – przewiń go w poziomie.
- „Edytor” – powrót do edytora.
- „Nr załącznika” – wzorzec numeru załącznika wpisywany do tabliczki (domyślnie
$1$). Pod polem: „Ta karta: …” (numer bieżącego przekroju). Liczba w znakach$…$rośnie dla kolejnych kart (kolejność listy przekrojów), np.2.$4$c→ 2.4c, 2.5c… - „Język karty”.
- „Skala szarości”.
- „Wydruk eko” – „bez wypełnień barwnych – kontury i szrafury”.
- „PDF” – plik
przekroj_geotechniczny_<nazwa>.pdf. - „DXF (CAD)” – rysunek CAD z warstwami (m.in. RAMKA, ODLEGLOSCI, SIATKA, NIWELETY, LINIE_MAPY, TABLICZKA); szrafury gruntów jako kreskowania.
- „SVG” – „Grafika wektorowa – do edycji i wstawienia w raport”.
- „PNG” – „Obraz 300 dpi”.
„Generuj karty…” w panelu listy tworzy pliki z wielu przekrojów naraz.
Dane na arkuszu

Na przykładowym arkuszu (przekrój A-A′ z włączoną korelacją wg warstwy geotechnicznej, legendą, piezometrami, stopką, prawą osią i pasem odległości) nazwy DP-2 i P-2 nachodzą na siebie – badania leżą obok siebie. W takim przypadku użyj „Przesuń [mm]” przy badaniu albo „Rozsuwaj bliskie otwory min [mm]”.
| Element | Warunek pojawienia się |
|---|---|
| Oś rzędnych z lewej (opisy co „Skok opisu osi”) | zawsze |
| Oś rzędnych z prawej | „Oś prawa przy ostatnim słupku” |
| Siatka pozioma i pionowa | „Siatka” |
| Linia terenu | zawsze (rzędne badań, zestaw geodezyjny, rzędne osi) |
| Słupek otworu: grunt (kolor, szrafura), symbol i stan, opisy spągów | otwór z litologią; wygląd – „Słupek otworu”, „Opis słupka” |
| Nazwa i rzędna otworu nad słupkiem, kilometraż | „Nagłówek otworu”, „Wpisz kilometraż przy słupkach” |
| Stratygrafia przy słupku | „Lewa strona słupka: stratygrafia” |
| Stopka „Gł. …” | „Stopka otworu” |
| Symbol zwierciadła i opis | zwierciadła w otworze; „Opis zwierciadła” |
| Linia zwierciadła | „Linia zwierciadła między otworami” albo warstwa „Zwierciadło wody” |
| Rura piezometru z filtrem | „Rysuj piezometry…” i konstrukcja w otworze |
| Znaczniki próbek z wartością | „Znaczniki próbek NNS/NW” |
| Stratygrafia CPT (słupek połowy szerokości) | CPT ze stratygrafią i włączoną litologią |
| Wykresy DP, CPT, DMT, serii otworu z osiami | wykres przy badaniu |
| Wielokąty korelacji | „Automatyczna korelacja warstw” |
| Rysunek interpretacyjny (warstwy, kółka z numerem warstwy geotechnicznej, teksty, obrazy, poziomy projektowe) | edytor rysunku |
| Linia projektowa z osi, niwelety z opisami | rzędne projektowane osi, lista niwelet |
| Linie z rysunku mapy | „Linie z rysunku mapy” |
| Pas odległości | „Opisz odległości między badaniami” |
| Legenda szrafur gruntów (słupki, korelacja, zamknięte warstwy rysunku) | „Legenda szrafur gruntów” |
| Ramka, tabliczka | „Arkusz i tabliczka” |
Typowe problemy
| Komunikat / objaw | Przyczyna | Co zrobić |
|---|---|---|
| „Wybierz badania do przekroju (ze współrzędnymi lub kilometrażem).” | Brak badań albo badania bez X, Y (tryb współrzędnych) lub bez kilometrażu (tryb kilometrażu) | Dodaj badania; uzupełnij współrzędne lub kilometraż w nagłówkach badań. Badania bez XY mają na liście wyboru dopisek „brak XY”. |
| „Narysuj oś przekroju na mapie (co najmniej 2 punkty).” | Tryb osi bez osi | Narysuj oś, wpisz wierzchołki albo „Oś przez wybrane badania”. |
| „Zakres odległości nie obejmuje żadnego badania.” | „Odległość od/do” poza badaniami | „Wpasuj (auto)”. |
| Badanie z dopiskiem „poza osią (limit odsunięcia)” | Odsunięcie > „Maks. odsunięcie od osi” | Zwiększ limit albo wpisz 0. |
| Badanie z dopiskiem „ukryte – brak danych” | „Ukryj badania bez stratygrafii i danych” | Uzupełnij dane albo wyłącz opcję. |
| „Maks. rzędna musi być większa od min.” / „Odległość „do” musi być większa od „od”.” | Odwrócony zakres | Popraw wartości. |
| Korelacja łączy niewłaściwe warstwy | Ten sam grunt na zbliżonych rzędnych w różnych pakietach | Przełącz „Łącz wg” na „warstwy geotechnicznej” albo wstaw korelację do rysunku i popraw ręcznie. |
| Warstwa nie łączy się z sąsiednią | Rzędne różnią się bardziej niż tolerancja (1 m lub 5 % odległości) | Zgodnie z algorytmem warstwa się wyklinowuje – połącz ją kreatorem „Połącz warstwy”. |
| „Edytor rysunku” nieaktywny | Przekrój nie ma kolumn | Dodaj badania z położeniem. |
| Brak przycisku „Otwór wirtualny” | Edytor otwarty dla niezapisanego przekroju | Zapisz przekrój. |
| „Nie udało się wczytać obrazu” | Plik nie jest obrazem PNG/JPG/WEBP albo ma ponad 300 KB | Zmniejsz obraz. |
| Linie z mapy: „Linie z mapy wymagają trybu współrzędnych lub osi.” | Tryb kilometrażu | Zmień „Odległość”. |